Một loạt phóng sự điều tra do Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc thực hiện mới đây đã phơi bày thực trạng đáng báo động trong ngành chế biến thực phẩm tại Trung Quốc, đặc biệt là các sản phẩm chân gà ăn liền vốn đang tiêu thụ mạnh trên thị trường.
Quy trình sản xuất “bẩn từ nguyên liệu”
Kết quả điều tra bí mật cho thấy, tại một số xưởng sản xuất, chân gà nguyên liệu bị đổ trực tiếp xuống nền nhà ẩm ướt, cạnh các dụng cụ vệ sinh. Không gian chế biến nồng nặc mùi hôi, nước thải đọng lâu ngày, máy móc bám đầy dầu mỡ và cặn bẩn.
Đáng lo ngại, ngay cả khi nguyên liệu bị giẫm đạp dưới chân, công nhân vẫn nhặt lên và tiếp tục đưa vào chế biến mà không qua bất kỳ công đoạn làm sạch nào. Quy trình kiểm soát sức khỏe, khử trùng đối với người lao động gần như bị bỏ qua hoàn toàn.
Sự “biến đổi” từ nguyên liệu bẩn sang thành phẩm trắng đẹp chủ yếu đến từ công đoạn ngâm hóa chất. Hydrogen peroxide, một chất oxy hóa mạnh thường dùng trong công nghiệp khử trùng, đã bị lạm dụng để tẩy trắng chân gà, giúp sản phẩm bắt mắt hơn.
Theo các chuyên gia, việc sử dụng hydrogen peroxide trong chế biến thực phẩm là hành vi bị cấm. Chất này có thể phá hủy protein và các dưỡng chất, đồng thời gây tổn thương niêm mạc miệng, ảnh hưởng chức năng gan, thận nếu tích tụ lâu dài, thậm chí đe dọa tính mạng.
Đáng chú ý, chính công nhân tại các cơ sở này cũng thừa nhận không bao giờ sử dụng sản phẩm do mình làm ra, đồng thời cảnh báo người khác không nên ăn.
Vi phạm có tính hệ thống
Điều tra cho thấy, sai phạm không chỉ diễn ra tại một cơ sở đơn lẻ. Nhiều doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng, từ sơ chế đến đóng gói, đều có dấu hiệu sử dụng hóa chất và vi phạm quy định an toàn thực phẩm.
Lực lượng chức năng đã phát hiện hàng chục thùng chứa hydrogen peroxide nồng độ cao, cùng hàng trăm thùng sản phẩm chân gà có dấu hiệu vi phạm bị niêm phong. Một số doanh nghiệp thừa nhận đã sử dụng hàng nghìn thùng hóa chất này từ năm 2025.
Sau khi vụ việc bị phanh phui, cơ quan giám sát thị trường tại Tứ Xuyên đã tiến hành điều tra, đồng thời triển khai chiến dịch kiểm tra diện rộng trên toàn ngành.
Vụ việc lần này tiếp tục nối dài danh sách các bê bối an toàn thực phẩm tại Trung Quốc trong những năm gần đây, từ việc sử dụng phụ gia trái phép, nguyên liệu ôi thiu trong bếp ăn trường học, đến các vụ gian lận thực phẩm gây phẫn nộ dư luận.
Các chuyên gia cho rằng nguyên nhân cốt lõi nằm ở sự chênh lệch giữa lợi nhuận thu được và mức xử phạt. Khi chi phí vi phạm thấp hơn lợi ích kinh tế, nhiều doanh nghiệp sẵn sàng “đánh đổi” sức khỏe người tiêu dùng.
Hồi chuông cảnh báo cho người tiêu dùng
Thực tế cho thấy, những sản phẩm chân gà có màu trắng bất thường, giá rẻ và được tiêu thụ với số lượng lớn tiềm ẩn nhiều rủi ro về chất lượng. Đằng sau vẻ ngoài “bắt mắt” có thể là cả một quy trình sản xuất không đảm bảo vệ sinh và sử dụng hóa chất độc hại.
Vụ việc một lần nữa đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc siết chặt quản lý an toàn thực phẩm, tăng cường chế tài xử phạt và nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp. Đồng thời, người tiêu dùng cũng cần thận trọng hơn trong việc lựa chọn thực phẩm, đặc biệt là các sản phẩm chế biến sẵn, giá rẻ bất thường trên thị trường.
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng thực phẩm ngày càng phức tạp, mỗi sự dễ dãi trong kiểm soát đều có thể phải trả giá bằng sức khỏe cộng đồng.
Quỳnh Trang/ Tạp chí Sở hữu trí tuệ và Sáng tạo
